Jaarverslag 2017

In 2017 zijn zowel het bestuur als de ambtelijke organisatie van de Rekenkamer Zeeland vernieuwd.

Bij het afscheid van de heer Castenmiller volgde het zittende bestuurslid, de heer de Graaf hem op als voorzitter. De overige leden van het bestuur zijn mevrouw de Visser en de heer Verdellen, die per 1 januari 2017 is aangetreden.

Na het vertrek van mevrouw Blommaert volgde de heer Maas haar begin 2017 op als secretaris-onderzoeker. De rest van de ambtelijke organisatie wordt gevormd door mevrouw Dombi en de heer Dobbelaer, die per 1 april 2017 als onderzoeker bij de Rekenkamer in dienst is getreden.

De Rekenkamer Zeeland voert onafhankelijk onderzoek uit naar de doeltreffendheid, doelmatigheid en rechtmatigheid van het door de Provincie Zeeland gevoerde beleid. Daarmee versterkt zij de kaderstellende en controlerende rol van Provinciale Staten.

In 2017 zijn twee onderzoeksrapporten gepresenteerd:

  • Betekenis van werken in netwerken

De Rekenkamer Zeeland voerde een onderzoek uit naar de betekenis van het samenwerken in netwerken voor de rolinvulling van Provinciale Staten. De rapportage reikt inzichten en handvatten aan die Provinciale Staten van Zeeland in hun rol als volksvertegenwoordiger helpen.

De onderzoeksbevindingen en aanbevelingen werden door de Rekenkamer in de vorm van een beknopte rapportage, een zogenaamde Rekenkamerbrief, aangeboden aan Provinciale Staten van Zeeland. Ook organiseerde de Rekenkamer een themabijeenkomst over het onderwerp netwerksturing voor leden van PS en GS, ambtenaren en vertegenwoordigers van netwerkpartners. Deze themabijeenkomst is goed ontvangen.

  • Financieel toezicht

De Rekenkamer Zeeland onderzocht het financieel toezicht door Gedeputeerde Staten van Zeeland op de gemeenten en gemeenschappelijke regelingen in Zeeland en Waterschap Scheldestromen.
Het onderzoek heeft in beeld gebracht wat het formeel juridisch kader voor het toezicht is. Vervolgens is geanalyseerd hoe het toezicht van de Provincie zich tot dit kader verhoudt. Daarnaast is een ‘behavioural audit’ uitgevoerd. Deze heeft in beeld gebracht welke percepties, drijfveren en mentale modellen de basis vormen voor cultuur en gedrag rondom het financieel toezicht door de Provincie.
De resultaten van het onderzoek tonen aan dat de Provincie het financieel toezicht bij de decentrale overheden in Zeeland in het algemeen goed uitvoert. Verbeterpunten zijn er op het vlak van verantwoording door Gedeputeerde aan Provinciale Staten en de ambtelijke bezetting.

  • Doeltreffendheid van GS en PS in het project Zuid-West 380 kV West.

De Rekenkamer Zeeland voert momenteel een onderzoek uit naar de effectiviteit van Gedeputeerde en Provinciale Staten bij het proces dat is vooraf gegaan aan het inpassingsplan Zuid-West 380 kV West en daaraan gerelateerde procedures.

Het plan van TenneT voor een nieuwe hoogspanningsverbinding tussen Borssele en Rilland heeft een grote impact op de omgeving. De Rijkscoördinatieregeling bepaalt dat alle formele besluiten genomen dienen te worden door de Rijksoverheid. De Provincie heeft een informele rol. Het onderzoek maakt inzichtelijk hoe de Gedeputeerde en Provinciale Staten in het proces deze informele rol hebben ingevuld. Het doel is om hieruit lessen te trekken voor projecten in de toekomst waarbij de Provincie geen formele bevoegdheden heeft, maar er wel allerlei Provinciale belangen worden geraakt.

De oplevering van de eindrapportage is voorzien voor juni 2018.

  • Natuurbeheer

Vooruitlopend op het onderzoeksprogramma 2018 is de Rekenkamer eind 2017 begonnen met een onderzoek naar de doelmatigheid en de doeltreffendheid van het beleid ten aanzien van het beheer van het Natuurnetwerk in Zeeland en de uitvoering daarvan.

De oplevering van de eindrapportage is voorzien voor september 2018.

  • Robuustheid van het bestuurlijk bestel in Zeeland

In juli 2017 is de Rekenkamer gestart met een onderzoek naar de robuustheid van het bestuurlijk bestel in Zeeland.

Naar aanleiding van kanttekeningen bij de onderzoeksopzet van het college van burgemeester en wethouders van Kapelle, daarin later gesteund door de Vereniging van Zeeuwse Gemeenten (VZG), heeft een gesprek plaatsgevonden tussen het bestuur van de Rekenkamer en een vertegenwoordiging van het dagelijks bestuur van de VZG. De VZG was van mening dat het onderzoek interfereert met de ‘externe spiegeling van het openbaar bestuur in Zeeland’ die door Gedeputeerde Staten van Zeeland in oktober 2017 is gestart. Tevens is door de VZG gewezen op de veelheid aan andere onderzoeken die momenteel gaande zijn, onlangs werden afgerond of juist net in gang zijn gezet.

Hoewel niet geheel vergelijkbaar, heeft het bestuur van de Rekenkamer besloten eerst de resultaten van de externe spiegeling af te wachten en daarna in vergelijking een nader oordeel te vormen. Gedeputeerde en Provinciale Staten zijn daarvan op de hoogte gesteld.

  • Overige voorgenomen onderzoeken

De voorgenomen onderzoeken ‘Economische transitie’ en ‘Metastudie Interne organisatie’ zijn in 2017 wegens capaciteitsgebrek niet tot uitvoering gekomen. Deze onderwerpen blijven staan op de groslijst van onderzoeksonderwerpen.

In de begroting 2017 van de Provincie Zeeland werd voor de Rekenkamer een totaal budget van € 295.345 beschikbaar gesteld. Van dit budget werd € 254.213 door de Rekenkamer besteed in 2017.

Deze onderbesteding is met name het gevolg van de personele mutaties en het (tijdelijk) stopzetten van het onderzoek naar de robuustheid van het bestuurlijk bestel. De resterende € 41.132 valt daarom vrij in het Provinciale jaarrekeningsaldo.

Via het bestedingsvoorstel van Gedeputeerde Staten bij de Provinciale Jaarrekening 2017 (8 juni 2018) wordt Provinciale Staten verzocht om de vrijvallende € 41.000 als onderzoeksbudget over te hevelen naar 2018 zodat met dit geld een inhaalslag gedaan kan worden.